Dutch Auction

Aukcja holenderska, w terminologii anglojęzycznej funkcjonująca jako Dutch Auction, to specyficzna odmiana mechaniki licytacji, w której proces cenowy przebiega w odwrotnym kierunku niż tradycyjnie. W przeciwieństwie do aukcji angielskich, gdzie stawki rosną od poziomu minimalnego, tutaj licytacja zaczyna się od wyjściowej, bardzo wysokiej kwoty, która następnie automatycznie spada w równych odstępach czasu. W praktyce planszowej oznacza to, że w swojej turze lub w wyznaczonym momencie fazy gry aktywny gracz obserwuje, jak wskaźnik ceny maleje z sekundy na sekundę, aż do momentu, w którym uzna aktualną wartość za opłacalną. Zadaniem uczestnika nie jest przekrzykiwanie rywali czy oferowanie coraz wyższych sum, lecz powstrzymanie spadku ceny w odpowiednim momencie poprzez zadeklarowanie chęci zakupu przed kimkolwiek innym.

Mechanika ta wywodzi się bezpośrednio z rzeczywistych rynków rolnych, takich jak słynne holenderskie giełdy kwiatowe, gdzie szybka sprzedaż towaru o malejącej przydatności była priorytetem. W grach planszowych rozwiązanie to rzadko występuje samodzielnie i najczęściej jest łączone z grami o tematyce ekonomicznej, handlowej oraz tytułami typu push your luck, czyli badaniem własnego szczęścia. Gracze stają bowiem przed stałym dreszczem emocji i dylematem strategicznym, czy poczekać jeszcze chwilę na korzystniejszą ofertę, ryzykując jednak, że rywal ubiegnie ich ułamkiem sekundy. Daje to niezwykle dynamiczne, pełne napięcia wrażenia z rozgrywki, w której czas reakcji i zimna krew liczą się bardziej niż zasobność portfela.

W świecie planszówek spotyka się głównie dwie odmiany tej mechaniki, różniące się stopniem interakcji czasowej. W wersji całkowicie czasu rzeczywistego cena faktycznie spada na klepsydrze lub elektronicznym torze, premiując graczy o najszybszym refleksie. W wariancie turowym, znacznie bezpieczniejszym dla osób nie lubiących presji czasu, cena spada o określoną wartość wraz z każdym pełnym cyklem rundy, a gracze w kolejności decydują, czy akceptują bieżącą ofertę. Taka konstrukcja sprawia, że mechanika ta doskonale sprawdza się w grupach ceniących szybkie decyzje, wysokie ryzyko oraz bezpośrednią rywalizację o deficytowe zasoby.